CZY JESTEM ŻYDÓWKĄ?
pytanie od Magdaleny:
Jeśli moje korzenie żydowskie są bardzo oddalone w czasie, ale niezmiennie przebiegaja po linii żeńskiej (tj. matka matki matki mojej matki, czyli babcia mojej babci), to czy: 1. w sensie halachicznym jestem Żydówką? 2. moje dzieci będą Żydami? 3. jestem Żydówką w myśl prawa Izraela?
odpowiedź:Odpowiedź na Pani wszystkie trzy pytania brzmi tak samo: tak.
Wspołcześnie różne odłamy judaizmu uznają odmienne definicje tego, kto jest Żydem, ale wszystkie zgadzają się w jednym: że osoba, której matka jest Żydówką - jest Żydem, a dzieci każdej kobiety, która jest Żydówką - są Żydami. "Matriarchalna linia" jest niepodważalnym kryterium i nie ma na nie wpływu ani fakt wychowania się w innej kulturze, ani związek z inną religią (jakkolwiek w tej sprawie niektóre synagogi reformowane mają odmienne zdanie).
Linia ojca obowiązywała niewątpliwie w czasach Patriarchów - do chwili ogłoszenia Tory, a późniejsze reguły sa dziś dla nas dość niejasne, bo w Torze nie ma żadnych, wyrażonych wprost oznajmień na temat tego, że linia matki jest decydująca (jakkolwiek w tekscie różnych ksiąg Tanach /np. Ks. Powtórzonego Prawa 7:4; Księga Ezdraszowa 10:3/ zawarte są nieliczne stwierdzenia, dające poważne podstawy, aby przypuszczać, że już wtedy za Żydów uznawano dzieci matek żydowskich, a nie żydowskich ojców.)
Stanowcze stwierdzenie, że linia matki decyduje (i kodyfikacja tego w prawie), nastąpiła znacznie później (Talmud, Kiduszin 68b).
Istnieje hipoteza ,że w czasach, gdy ustanawiano to prawo (około 200 n.e.) wiele dzieci rodziło sie w wyniku gwałtów na kobietach żydowskich lub wykorzystywania ich jako niewolnic. Aby umożliwić tym dzieciom egzystencję w środowisku Żydów, uznano ostatecznie, że żydowskość matki jest ważniejsza od tego, kim był ojciec.
Natomiast prawo izraelskie, stosując nawet szersze kryteria żydowskości, niż prawo halachiczne, gwarantuje wszystkim Żydom obywatelstwo i znaczne ułatwienia po przyjeździe. Podstawą tego jest "Prawo powrotu" (1948-1950). Poprawka do tego prawa, wprowadzona w roku 1970, rozszerza zasięg jego działania także na inne osoby: "dziecko i wnuka Żyda, wspólmałżonka Żyda, współmałżonka dziecka Żyda i współmałżonka wnuka Żyda", wprowadzając jedno ograniczenie: "z wyjątkiem osoby, która była Żydem i dobrowolnie zmieniła religię".
|