Z ostatnich dni

ZAKRYWANIE WŁOSÓW

pytanie od DM :

Czy to prawda,  że Żydówka nie może pokazywać włosów obcym?

odpowiedź :

(Odpowiadaliśmy już na podobne pytanie, ten temat jednak często pojawia się w korespondencji od Czytelników, więc ponawiamy naszą odpowiedź).

Zarówno Talmud (Ketubot 72a), jak i Szulchan Aruch (Orach Chajim 75) opierają swoje ustalenia prawne na fragmencie z Tory (Bemidbar 5, 18): „Wtedy kohen (…) postawi kobietę przed Bogiem. I rozpuści [włosy na] głowie kobiety”, z którego wnioskują, że już w czasach Moszego kobiety osłaniały swoje głowy, zakrywając włosy, i ich odkrycie było uznawane za zawstydzenie. Cytowany fragment Tory odnosi się do kobiety zamężnej, stąd kobiety niezamężne (z wyjątkiem wdów i kobiet rozwiedzionych) nie były nigdy zobowiązane do przestrzegania tego nakazu, jakkolwiek wiadomo, że kobiety żydowskie w krajach arabskich zakrywały swoje włosy nawet przed ślubem, najprawdopodobniej pod wpływem zwyczaju muzułmanek.

Włosy kobiety uważane są za bardzo zmysłowe. Ten argument pojawia się w dyskusji w Talmudzie i zostaje wyprowadzony z fragmentu Pieśni nad Pieśniami (4, 1): „Włosy kobiety są podniecające [seksualnie]” (Berachot 24a). Gdy kobieta wychodzi za mąż, rezerwuje swoją zmysłowość dla męża. Ponadto, zakrywając – w miejscach publicznych – włosy, przesyła sygnał innym mężczyznom, że nie jest nimi zainteresowana, jako potencjalnymi partnerami. Kobiety żydowskie zakrywały włosy chustami lub bardzo gęstymi siatkami, ale zawsze istniała obawa, że włosy mogą być jednak widoczne.

Istnieje parę hipotez, kiedy i z jakiego powodu wśród Żydówek aszkenazyjskich pojawiła się moda na całkowite golenie głów i przykrywanie ich perukami. Jedna z teorii mówi o narodzeniu się tego zwyczaju w szesnastowiecznej Wenecji, pod wpływem mody panującej wśród wenecjanek. Inna, że używanie peruk rozpoczęło się mniej więcej osiemdziesiąt lat później w Niemczech. Jedno jest pewne: w wieku XVIII i XIX stosowanie peruki (szejtl lub szajtel) było już bardzo popularne. Peruki te były często piękniejsze niż naturalne włosy. Ponadto były wygodne, higieniczne, można było mieć ich wiele i zmieniać je w zależności od okazji. Przestawał też istnieć problem siwiejących włosów.

Prawo religijne nigdy nie wymagało obcinania włosów ani golenia głowy, a jedynie zakrywania włosów. Całkowite lub częściowe obcinanie włosów i używanie peruk dawało jednak absolutną pewność, że naturalne włosy nie są widoczne. A zakaz halachiczny dotyczy przecież wyłącznie własnych włosów kobiety, a nie np. cudzych włosów, z których wykonana jest peruka. Sposób ten jest stosowany do dziś przez część Żydówek ortodoksyjnych.

Inaczej wygląda sytuacja wśród kobiet innych odłamów judaizmu. Większość kobiet należących do synagogi konserwatywnej zakrywa głowy tylko chustą (tichel) i wyłącznie przy specjalnych okazjach, np. w szulu (synagodze), lub zapalając świece szabatowe. Kobiety należące do synagogi reformowanej zazwyczaj nie zakrywają włosów, jakkolwiek wiele z nich używa w szczególnych sytuacjach kip.

Aktualności

Nowe Projekty

Ostatnie pytania

Nowe artykuły